Lierr گويند كه در اصطلاح صرف عربى « كثرة المباني تدلّ على كثرة المعانى » ، و به همين مناسبت عاشق را « لي ئر » خوانند . ديدى كه چگونه پيچك سخت درخت را دربرمىگيرد ، در باب عبادت اصول كافى ( ص 68 ، ج 2 معرب به اعراب اين كمترين ) از امام صادق عليه السّلام روايت شده است كه آن حضرت فرمود : قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله و سلّم : « أفضل الناس من عشق العبادة فعانقها ، و أحبّها بقلبه ، و باشرها بجسده ، و تفرّغ لها ، فهو لا يبالى على ما أصبح من الدنيا على عسرأم على يسر » . نصر بن مزاحم منقرى كوفى در كتاب صفّين گويد كه : امير المؤمنين امام على عليه السّلام در مسير صفّين چون به نينوى رسيد توقف كرد و بدان جا اشارت نمود و فرمود : « هذا مناخ ركّاب و مصارع عشّاق لا يسبقهم من قبلهم و لا يلحق من بعدهم » ، و همين عبارت از امام باقر عليه السّلام نيز روايت شده است . و حكيم نظامى ( قدس سرّه ) به نظم فارسى چه خوش فرموده است : عشقى كه نه عشق جاودانى است * بازيچه شهوت جوانى است عشق آينه بلند نور است * شهوت ز حساب عشق دور است در خاطر هر كه عشق ورزد * عالم همه حبّه‌اى نيرزد چون عاشق را كسى بكاود * معشوق از او برون تراود چون عشق به صدق ره نمايد * يك خوبى دوست ده نمايد مرحوم سيد نعمة اللّه جزائرى ( رضوان اللّه عليه ) در انوار نعمانيه بسيار خوب از عشق بحث فرموده است . و در ديوان اين كمترين حسن حسن‌زاده آملى در پايان قصيده‌اى آمده است : ( ط 2 ، ص 72 ) . عشق سرچشمه فيض ازلى است * فاعل و غايت اصل ايجاد عشق سرسلسله املاك است * عشق سرخيل نبات است و جماد عشق هم عاشق و هم معشوق است * عشق مبدأ بود و عشق معاد منتهى همّت عقل است كه اين * كاخ عالم نبود بىاستاد